Mannen in kinderopvang in het nieuws

19 februari 2019

Mannen in kinderopvang in het nieuws

‘Er zijn meer mannen nodig in de kinderopvang. Niet alleen vanwege personeelstekort, maar vooral ook omdat het goed is voor de ontwikkeling van kinderen.’ Die boodschap klinkt door in media zoals de Volkskrant en RTL Nieuws. De Brancheorganisatie Kinderopvang werkte actief mee in de voorbereiding en deelde onderstaande visie. 

Van alle werknemers in de kinderopvangbranche is ongeveer 5 procent man en 95 procent vrouw (cijfers eind 2017). De helft van deze mannen werkt in staffuncties. De andere helft in de buitenschoolse opvang (BSO met kinderen van 4 tot 12 jaar. Mannen op babygroepen komen nauwelijks voor. Actuele in- en uitstroomcijfers van mannen zijn niet beschikbaar en het gaat om een relatief kleine groep, doch het beeld van een lichte stijging van mannen kan goed kloppen. Ook als brancheorganisatie doen we ons best om dit mooie vak onder de aandacht te brengen.

Waarom is het aantal mannen zo laag?
Het aantal mannen werkzaam in kinderopvang is altijd relatief laag geweest, zoals blijkt uit historische cijfers. Dit geldt ook voor het basisonderwijs en in de zorg. Dit heeft mede met karakter van de dienstverlening te maken. Daarbij hebben voorvallen uit het verleden en ook wantrouwen de mannenparticipatie geen goed gedaan.

Na incidenten zijn veel mannen massaal gestopt. Klopt dat beeld? 
Incidenten hebben de mannenparticipatie in sector zeker geen goed gedaan. Er zijn ook in opleiding jongens die vanwege deze reden toch maar een andere studie zijn gaan doen. Dus vanuit de angst om op voorhand verdacht te zijn. Als BK geven we hier aandacht aan in opleiding en imago. Niettemin bemerken onze leden soms ook vooroordelen van ouders. Als dit het geval is, gaan medewerkers met ouders in gesprek en lukt het doorgaans om zorgen weg te nemen met uitleg over:

  • Vier-ogenprincipe, als onderdeel van verplichte IKK kwaliteitsmaatregelen;
  • Pedagogische waarde, onder verwijzing naar het nut van mannen én vrouwen in opvoedrol en van diversiteit van een team;
  • Continue screening die sinds maart 2018 van toepassing is. Dus niet alleen screening vooraf, maar doorlopende screening zodat organisatie direct wordt geïnformeerd bij melding aan screeningsautoriteit Justis.

Wat vindt de BK ervan dat relatief weinig mannen in deze sector werken?
Dat zien we als een groot gemis. Het is goed voor kinderen zowel mannen als vrouwen in de rol van opvoeder te zien. Vergelijk dit ook met de rol van leraren en leraressen op school. Rolmodellen zijn belangrijk voor jonge kinderen. Mannen voegen ook wat anders toe: ze zijn vaak meer fysiek, stoeien, hebben meer vertrouwen in eigen kunnen. Ook teams functioneren beter als er voldoende diversiteit is.

Zijn er organisaties die mannen bewust weren?
Vooropgesteld: het weren o.b.v. sekse is niet toegestaan conform de Algemene Wet gelijke behandeling. Toch bemerken we af en toe wel terughoudendheid bij de aanstelling van mannen. Dat komt dan omdat ouders er - naar verluid - moeite mee hebben dat er een man op de groep werkt en om die reden soms voor een andere opvang willen kiezen. Ons advies is om dan met elkaar in gesprek te gaan, want we doen allen ons best om goede, gemotiveerde en gekwalificeerde medewerkers te werven, mede gezien de krapte, dus mannen én vrouwen.