Begrotingsbehandeling SZW: moties kinderopvang in de 2e termijn

03 december 2015

Woensdagavond 2 december was in de Tweede Kamer de tweede termijn van de behandeling van de begroting 2016 van SZW. Daarbij zijn twee moties specifiek over kinderopvang ingediend; over kinderopvang op sociaal-medische indicatie en samenwerking opvang-onderwijs in integrale kindcentra.

Donderdag stemt de Tweede Kamer over de begroting en de moties.

Motie over kinderopvang voor werkende ouder en zieke ouder onder de toeslag
De motie van SP, GroenLinks en D66 stelt voor om ouders waarvan één door ziekte niet kan werken ook voor kinderopvangtoeslag in aanmerking te laten komen. Op dit moment zijn ouders in deze situatie aangewezen op een tegemoetkoming via de gemeente. De gemeente bepaalt wie voor deze kinderopvang op sociaal-medische indicatie in aanmerking komt en met welke tegemoetkoming. Hierdoor kan er sprake zijn van verschillen tussen gemeenten in de toegankelijkheid en de hoogte van de tegemoetkoming. Gemeenten hebben hiervoor een landelijk budget van 28 miljoen euro via het Gemeentefonds beschikbaar. De Kamerleden stellen dat deze groep ouders benadeeld wordt door dit systeem.

Vorige week stelden verschillende Kamerleden hierover vragen. De minister liet de Tweede Kamer in een brief al weten dat hij vooralsnog vasthoudt aan de bestaande situatie. Gisteren herhaalde de minister dat nog een keer. Wel gaat hij kinderopvang op sociaal-medische indicatie onder de aandacht van gemeenten brengen en gaat hij de financiële toegankelijkheid in 2016 onderzoeken. Alleen als blijkt dat deze groep burgers geen of onvoldoende toegang heeft tot opvang, zal de minister het instrument van wetgeving inzetten. De minister ontraadde daarom de motie.

Motie over wegnemen van belemmeringen voor samenwerking opvang-onderwijs
De motie van PvdA, D66 en GroenLinks bouwt voort op het initiatief van Kindcentra 2020. De fracties stellen dat de keuzevrijheid van ouders, onderwijsorganisaties en kinderopvangorganisaties leidend moet blijven en er verschillende organisatievormen naast elkaar kunnen bestaan. Het verzoek aan het kabinet is om binnen een halfjaar met concrete voorstellen te komen over wat er nodig is om het mogelijk te maken dat kinderopvang en onderwijs kunnen worden aangeboden vanuit één organisatie (zoals een integraal kindcentrum). En om daarbij ook (on)mogelijkheden voor de wettelijke verankering van kindcentra te onderzoeken.

De minister gaf eerder aan dat hij bereid is te kijken wat er nodig is om samenwerking tussen opvang en onderwijs van onderaf beter mogelijk te maken. Wel met de notie dat daarbij voor de minister de inhoud centraal staat en niet de vorm. Die samenwerking kan in de vorm van een kindcentra, maar ook op een andere manier tot stand komen. Brancheorganisatie Kinderopvang steunt de lijn van de minister.

De minister laat het oordeel over deze motie aan de Kamer.

Extra budget van 100 mln in 2017 in de toeslagtabel
Eerder liet minister Asscher de Tweede Kamer weten dat de 100 miljoen extra budget voor kinderopvang uit het Belastingplan 2016 (bovenop het extra budget van 290 miljoen voor kinderopvang en 60 miljoen voor peuters) niet meer in 2016 ingezet kon worden.

Het extra budget van 100 miljoen euro was opgenomen in een wijziging van het Belastingplan 2016 die medio november is ingediend bij de Tweede Kamer. Op dat moment was het niet meer mogelijk om de tabellen van de kinderopvangtoeslag voor 2016 aan te passen. Die waren al verwerkt in de processen en systemen voor de toekenning en uitkering van de toeslag voor 2016. Aanspraak op een toeslag is voor een heel kalenderjaar en die wordt tussentijds niet gewijzigd. De aanpassing zal worden verwerkt in de toeslagtabel van januari 2017.

Begin deze week vroegen Brancheorganisatie Kinderopvang en MOgroep de Kamer in een gezamenlijke brief om het extra budget van 60 miljoen euro voor peuters zo gericht mogelijk in te zetten. Dat om er voor te zorgen dat het budget ook ten goede komt aan de doelgroep.

Directe financiering: doorgeschoven naar apart overleg begin volgend jaar
Tijdens het debat is niet gesproken over het plan van het kabinet om de financiering van de kinderopvang te wijzigen (‘directe financiering’). Vorige week meldde minister Asscher in een brief aan de Kamer de voortgang op dit plan. Brancheorganisatie Kinderopvang reageerde daar met een brief aan de Kamer op. We constateren dat ondernemers worden gehoord in het proces en dat de inbreng van ondernemers ertoe heeft geleid dat enkele van onze zorgpunten zijn opgepakt, maar ook dat er nog steeds op veel punten onduidelijkheid bestaat. De Tweede Kamer heeft besloten om op 18 februari 2016 een apart Algemeen Overleg over het plan voor directe financiering te houden.

Vervolg debat donderdag
Donderdag stemt de Tweede Kamer over de Begroting 2016 van SZW en over de moties. Via Twitter en de website houden wij u op de hoogte.