Nieuws uit Algemeen Overleg Kinderopvang

17 december 2018

Nieuws uit Algemeen Overleg Kinderopvang

Op 13 december vond het Algemeen Overleg (AO) Kinderopvang plaats. Voorafgaand aan dit overleg stuurde BK de Vaste Kamercommissie SZW twee brieven. Voor onze inbreng was veel aandacht van de commissieleden. Per onderwerp volgt hier het nieuws uit deze Haagse bespreking.

Tarieven
Onze brief over tarieven is uitvoerig besproken. Het ging daarbij niet meer over de verschillenanalyse, maar over de stijging van het daadwerkelijke tarief. Alle woordvoerders van de politieke partijen hebben min of meer hun zorg uitgesproken over de tariefstijging en daarmee de toegankelijkheid van de kinderopvang. De VVD herhaalde het uitgangspunt wat wij in onze brief hadden gezet:

Bij de start van de Wet kinderopvang was overigens het uitgangspunt dat met het maximumtarief 80% van het opvangaanbod in Nederland bekostigd zou moeten kunnen worden, dat werd toen als volgt gemotiveerd (Zie o.a. https://zoek.officielebekendmakingen.nl/kst-28447-7.html): “Bij een maximumprijs op een niveau van 80% is naar het oordeel van de regering sprake van een goede balans tussen toegankelijkheid enerzijds (80% van de kinderopvang kan voor deze prijs gekocht worden) en kostenbeheersing anderzijds. De regering vindt het redelijk dat ouders die kiezen voor kinderopvang boven de maximumprijs de meerkosten daarvan zelf dragen. Aan deze keuze ligt een onderzoek naar de feitelijke prijzen in de kinderopvang ten grondslag.”

Het voorstel om onderzoek te doen naar een apart tarief babyopvang (D66, GroenLinks, SP en PvdA) is afgewezen door van staatssecretaris Van Ark. Zij zei wel ‘de zorg’ te snappen en middels een monitor de ontwikkelingen te willen volgen. In mei 2019 is de uitslag van de monitor van het ministerie bekend. Zoals we eerder berichtten zal Brancheorganisatie Kinderopvang een eigen monitor uitvoeren, waarbij het gaat om de daadwerkelijke stijging van de kostprijs door de BKR maatregel en niet (alleen) van de tarieven.

Vraaguitval (kwetsbare) peuters
In het AO is door Kamerleden gevraagd naar de mogelijkheid om peuteropvang voor alle kinderen gratis te maken. Het kabinet blijft bij zijn keuze voor gerichte inzet van middelen, waarbij er geïnvesteerd wordt in kinderen met een risico op een onderwijsachterstand.

GroenLinks, PvdA en SP bereiden een initiatiefwet voor die het mogelijk maakt om voor werkende ouders met een laag inkomen de toegang van de voorschool gratis te maken. Hiervoor is het nodig om de Wet kinderopvang (artikel 1.87) aan te passen; D66 zoekt het in de mogelijkheid om een pilot bij enkele gemeenten uit te voeren.

Er is overigens geen eenduidig beeld van de vraaguitval. Uit beantwoording van Kamervragen over de vraaguitval na de Harmonisatie blijkt dat minister Slob en staatssecretaris Van Ark hun eigen onderzoek hierover afwachten. Uit een onlangs gehouden quickscan van Sociaal Werk Nederland kwam de conclusie dat meer ouders hun peuter thuishouden vanwege de kosten en de administratieve rompslomp. Dit blijkt echter niet uit eerdere onderzoeken van SZW. Ook de Belastingdienst heeft hierover geen signalen ontvangen, zo geven de bewindslieden aan.

De commissie deed tijdens het overleg van 13 december het verzoek om een verschillenanalyse uit te voeren. De staatsecrataris neemt dit mee in het onderzoek. In mei 2019 is de uitslag bekend.

Private investeerders
De PvdA bracht een punt in over “private investeerders”. De woordvoerder deed een beroep op de staatssecretaris om onderzoek te doen naar deze ontwikkeling. De staatsecretaris gaf aan dat de branche daar zelf over gaat. Ook zei zij niet overtuigd te zijn van de omvang van het geschetste probleem. Ze gaat geen onderzoek instellen, maar meldde wel altijd waakzaam te zijn en te blijven op deze ontwikkelingen.

Verbetertraject toeslagen kinderopvang Belastingdienst.
De commissieleden van met name de oppositiepartijen waren kritisch over het stopzetten van de directe financiering. De staatssecretaris heeft toegezegd dat de commissie wordt geïnformeerd over de behaalde doelstellingen van het verbetertraject met de Belastingdienst.

Het verzoek werd gedaan een verslag van het AO op de plenaire agenda van de Tweede Kamer te zetten, zodat er een motie ingediend kan worden. Het verzoek is gehonoreerd door de staatssecretaris.

Toezicht
Er komt een investering in de uitbreiding en verbetering van het toezicht van 13 miljoen euro, deels om het huidige tekort aan te vullen en deels om het toezicht te intensiveren. Van het bedrag is 1,4 miljoen bestemd voor intensivering toezicht gastouders.

Ouderparticipatiecrèche.
Dit onderwerp is niet behandeld tijdens het Algemeen Overleg. De staatssecretaris deed wel de aankondiging dat er een wetsvoorstel komt. Internetconsultatie voorafgaand aan wetsvoorstel wordt medio 2019 verwacht.

Arbeidsmarkt dreigend personeelstekort in de kinderopvang
De staatsecretaris zei dat dit haar aandacht heeft met het oog op de oplopende wachtlijsten in de kinderopvang. Concrete actie of maatregelen zijn niet benoemd.

Rapport Gunning
De staatssecretaris is van mening dat het onderwerp signalering kindermishandeling een (verbeterde) plek moet krijgen in het curriculum van de opleidingen.