11 maart 2026
Nieuwe handreiking SMI: meer duidelijkheid voor ouders en gemeenten

Meer duidelijkheid voor ouders en minder verschillen tussen gemeenten in de uitvoering van de regeling Sociaal Medische Indicatie (SMI). Dat is het doel van de nieuwe handreiking SMI, die onlangs is gepresenteerd. De handreiking is opgesteld door het ministerie van SZW, gemeenten en de VNG, mede op basis van gesprekken met ouders. Ook kinderopvangorganisaties hebben input geleverd via het Kinderopvang Netwerk.
SMI is een gemeentelijke regeling voor gezinnen die geen recht hebben op kinderopvangtoeslag, maar vanwege sociaal-medische problematiek wel dringend kinderopvang nodig hebben. Dat kan bijvoorbeeld nodig zijn voor de ontwikkeling van het kind of om ouder(s) tijdelijk te ontlasten. Gemeenten hebben beleidsvrijheid bij de uitvoering van SMI. Deze ruimte maakt maatwerk mogelijk, maar leidt in de praktijk ook tot verschillen tussen gemeenten.
Basislijn voor minimum dienstverlening
De afgelopen jaren ontving het kabinet signalen van ouders over deze verschillen, die in sommige gevallen tot schrijnende situaties leidden. De kern van de nieuwe handreiking is daarom een basislijn: deze beschrijft wat ouders minimaal van gemeenten mogen verwachten bij de uitvoering van de SMI-regeling.
Het gaat nadrukkelijk om een minimum aan dienstverlening en niet om een verplichtende norm. Gemeenten houden dus ruimte om maatwerk te bieden.
Voor kinderopvangorganisaties kan deze handreiking helpen om beter in gesprek te gaan met gemeenten over de toepassing van de SMI-regeling.